خوردگی مبدل حرارتی در سیستم بویلر و کندانس؛ چرا pH حیاتی است؟

در سیستم‌های بویلر، بخار و کندانس، خوردگی مبدل حرارتی می‌تواند بسیار سریع‌تر و پنهان‌تر از سیستم‌های آب سرد یا مدارهای معمولی رخ دهد. دلیل اصلی این است که در این سیستم‌ها دما بالاست، اکسیژن محلول نقش مخرب دارد، دی‌اکسیدکربن می‌تواند باعث اسیدی‌شدن کندانس شود و کوچک‌ترین ناپایداری در pH یا قلیائیت، اثر بزرگی روی فلزات می‌گذارد.

در مبدل‌هایی که با بخار، آب داغ، کندانس یا آب تغذیه بویلر کار می‌کنند، pH فقط یک عدد آزمایشگاهی نیست؛ بلکه یک شاخص حیاتی برای پیشگیری از پوسیدگی مبدل حرارتی است. اگر pH کندانس پایین باشد، اگر قلیائیت آب تغذیه درست مدیریت نشود، اگر اکسیژن محلول حذف نشود یا اگر مواد شیمیایی به‌صورت نامتعادل تزریق شوند، مبدل حرارتی در معرض خوردگی عمومی، خوردگی حفره‌ای، خوردگی در خطوط برگشت کندانس و حتی نشتی بین سیال‌ها قرار می‌گیرد.

pH پایین در کندانس و شروع خوردگی مبدل حرارتی

کندانس برگشتی در یک سیستم بخار، معمولاً باید تا حد امکان تمیز، پایدار و دارای pH کنترل‌شده باشد. اما در بسیاری از واحدهای صنعتی، کندانس به‌دلیل حضور CO2، ورود هوا، نشتی فرایندی یا کنترل ضعیف شیمیایی، حالت اسیدی پیدا می‌کند. این کاهش pH می‌تواند یکی از عوامل اصلی خوردگی مبدل حرارتی باشد.

وقتی CO2 وارد سیستم بخار و کندانس می‌شود، در آب کندانس حل شده و اسید کربنیک ایجاد می‌کند. اسید کربنیک pH را پایین می‌آورد و آب کندانس را خورنده‌تر می‌کند. این آب خورنده در تماس با تیوب‌ها، صفحات، خطوط برگشت، تله‌های بخار و بدنه مبدل، باعث آزاد شدن آهن، مس یا سایر فلزات می‌شود. نتیجه این وضعیت، افزایش محصولات خوردگی، تغییر رنگ کندانس، کاهش ضخامت فلز و در نهایت پوسیدگی مبدل حرارتی است.

نکته مهم این است که در بسیاری از مواقع، pH آب تغذیه یا pH بویلر ظاهراً مناسب است، اما pH کندانس برگشتی پایین است. اگر فقط آب تغذیه بویلر آزمایش شود و کندانس بررسی نشود، ریشه اصلی خوردگی مبدل حرارتی پنهان می‌ماند.

قلیائیت نامناسب در آب تغذیه و اثر آن بر خوردگی مبدل حرارتی

قلیائیت در سیستم بویلر باید با دقت مدیریت شود. قلیائیت بیش‌ازحد پایین می‌تواند ظرفیت بافری آب را کاهش دهد و آب را نسبت به تغییرات pH حساس‌تر کند. از طرف دیگر، قلیائیت بیش‌ازحد بالا می‌تواند باعث تشکیل CO2 در بخار، افزایش انتقال دی‌اکسیدکربن به کندانس و در نهایت تشدید پوسیدگی مبدل حرارتی در مسیر کندانس شود.

در بویلر، بخشی از قلیائیت می‌تواند تحت شرایط حرارتی به CO2 تبدیل شود و همراه بخار حرکت کند. وقتی بخار تقطیر می‌شود، CO2 در کندانس حل شده و pH را کاهش می‌دهد. بنابراین اگر قلیائیت آب تغذیه بدون توجه به شرایط بویلر کنترل شود، ممکن است به‌طور غیرمستقیم باعث خوردگی مبدل حرارتی در سمت کندانس شود.

این مسئله مخصوصاً در واحدهایی مهم است که کندانس به مبدل حرارتی برمی‌گردد یا از مبدل برای گرم‌کردن سیال فرایندی استفاده می‌شود. اگر کندانس اسیدی باشد، حتی تجهیزات پایین‌دستی نیز در معرض پوسیدگی مبدل حرارتی و خوردگی خطوط برگشت قرار می‌گیرند.

اکسیژن محلول؛ دشمن پنهان در خوردگی مبدل حرارتی بویلری

اکسیژن محلول یکی از خطرناک‌ترین عوامل خوردگی در سیستم‌های بویلر و کندانس است. حتی اگر pH در محدوده مناسب باشد، وجود اکسیژن محلول می‌تواند باعث خوردگی حفره‌ای و آسیب موضعی شدید شود. این نوع آسیب معمولاً از نظر ظاهری کوچک است، اما عمق زیادی دارد و می‌تواند خیلی سریع باعث سوراخ‌شدن تیوب یا صفحه مبدل شود.

در سیستم‌های بویلر، حذف اکسیژن معمولاً با دی‌اِریتور، تزریق اکسیژن‌زدا و کنترل دمای آب تغذیه انجام می‌شود. اگر دی‌اِریتور درست کار نکند، اگر دمای آب تغذیه پایین باشد، اگر ونتینگ ناقص باشد یا اگر تزریق مواد اکسیژن‌زدا کافی نباشد، اکسیژن وارد مدار می‌شود و احتمال پوسیدگی مبدل حرارتی افزایش می‌یابد.

اکسیژن محلول در حضور دمای بالا و pH نامناسب، رفتار خورنده‌تری پیدا می‌کند. به همین دلیل در تحلیل حرفه‌ای پوسیدگی مبدل حرارتی در سیستم بویلر، فقط اندازه‌گیری pH کافی نیست؛ باید اکسیژن محلول، آهن برگشتی، pH کندانس، قلیائیت، سختی نشتی و وضعیت دی‌اِریتور نیز بررسی شود.

آلودگی کندانس و اثر آن بر خوردگی مبدل حرارتی

در بسیاری از صنایع، کندانس برگشتی ممکن است با مواد فرایندی آلوده شود. این آلودگی می‌تواند از نشتی مبدل، خرابی کویل، برگشت محصول، ورود روغن، مواد آلی، مواد اسیدی، قلیایی یا نمکی به مدار بخار و کندانس ایجاد شود. آلودگی کندانس یکی از عوامل مهم و گاهی بسیار خطرناک در خوردگی مبدل حرارتی است.

اگر مواد اسیدی وارد کندانس شوند، pH کاهش می‌یابد و خوردگی عمومی افزایش پیدا می‌کند. اگر مواد نمکی، کلراید یا ترکیبات رسانا وارد کندانس شوند، هدایت الکتریکی بالا می‌رود و خوردگی الکتروشیمیایی تشدید می‌شود. اگر روغن یا مواد آلی وارد سیستم شوند، می‌توانند روی سطح فلز فیلم نامنظم ایجاد کنند و باعث خوردگی زیر فیلم یا خوردگی موضعی شوند.

بنابراین در بررسی پوسیدگی مبدل حرارتی در سیستم بویلر و کندانس، باید کندانس از نظر pH، هدایت الکتریکی، آهن، مس، سختی، سیلیکا، کلراید، روغن و مواد آلی مشکوک بررسی شود.

خطاهای رایج در کنترل pH و قلیائیت که باعث خوردگی مبدل حرارتی می‌شوند

بخش مهمی از موارد خوردگی مبدل حرارتی به‌دلیل نبود دانش پیچیده نیست؛ بلکه به‌دلیل چند خطای ساده، تکراری و عملیاتی رخ می‌دهد. این خطاها اگر به‌موقع اصلاح نشوند، می‌توانند هزینه‌های سنگینی ایجاد کنند.

خطای اول: تکیه کامل بر pH و نادیده گرفتن قلیائیت

یکی از رایج‌ترین اشتباهات این است که اپراتور فقط pH را اندازه‌گیری می‌کند و اگر عدد pH در محدوده قابل‌قبول باشد، تصور می‌کند آب پایدار است. اما قلیائیت پایین می‌تواند باعث شود آب با کوچک‌ترین تغییر، pH خود را از دست بدهد. در چنین شرایطی، پوسیدگی مبدل حرارتی ممکن است به‌صورت دوره‌ای و ناپیوسته رخ دهد.

از طرف دیگر، قلیائیت بالا نیز می‌تواند باعث رسوب‌گذاری شود. این رسوب در مبدل حرارتی خطرناک است، زیرا دما بالا است و سطح انتقال حرارت مستعد تشکیل رسوب است. در زیر رسوب، pH موضعی و غلظت یون‌ها متفاوت می‌شود و همین شرایط می‌تواند خوردگی مبدل حرارتی زیر رسوب را فعال کند.

خطای دوم: اندازه‌گیری pH فقط در مخزن اصلی

pH مخزن همیشه نماینده pH ورودی و خروجی مبدل نیست. ممکن است pH در مخزن مناسب باشد، اما در نزدیکی نقطه تزریق اسید، در برگشت کندانس، در خروجی مبدل یا در نقاط راکد، شرایط کاملاً متفاوت باشد. اگر نمونه‌برداری درست انجام نشود، پوسیدگی مبدل حرارتی تشخیص داده نمی‌شود.

برای تحلیل دقیق، pH باید در چند نقطه بررسی شود: آب ورودی، آب خروجی، برگشت سیستم، کندانس، آب جبرانی، آب پس از تزریق مواد شیمیایی و در صورت امکان نمونه نزدیک به مبدل. این روش کمک می‌کند علت واقعی پوسیدگی مبدل حرارتی بهتر مشخص شود.

خطای سوم: تزریق اسید بدون کنترل آنلاین

تزریق اسید برای کنترل pH یا رسوب‌گذاری در برخی سیستم‌ها لازم است، اما اگر بدون کنترل دقیق انجام شود، خودش می‌تواند عامل پوسیدگی مبدل حرارتی باشد. تزریق ضربه‌ای، پمپ تزریق ناپایدار، غلظت نامناسب اسید، خرابی کنترلر pH یا نصب اشتباه سنسور، همه می‌توانند pH را به‌صورت موضعی پایین بیاورند.

کاهش موضعی pH در محل تزریق یا پیش از اختلاط کامل، می‌تواند به فلزات آسیب بزند. اگر مبدل حرارتی نزدیک به نقطه تزریق باشد، خطر خوردگی مبدل حرارتی بیشتر می‌شود.

خطای چهارم: استفاده از مواد شیمیایی ناسازگار

همه مواد شیمیایی کنترل خوردگی، ضد رسوب، بایوساید، اکسیژن‌زدا یا تنظیم‌کننده pH با همه سیستم‌ها سازگار نیستند. گاهی ترکیب مواد شیمیایی نامناسب باعث ناپایداری pH، افزایش ORP، افزایش کف، رسوب‌گذاری یا خوردگی می‌شود. در چنین حالتی، برنامه شیمیایی به‌جای کنترل مشکل، پوسیدگی مبدل حرارتی را تشدید می‌کند.

خطای پنجم: بی‌توجهی به کلراید و TDS

pH و قلیائیت مهم‌اند، اما اگر کلراید و TDS بالا باشند، خطر خوردگی حفره‌ای افزایش پیدا می‌کند. در بسیاری از مدارهای خنک‌کاری باز، قلیائیت و pH کنترل می‌شوند، اما سیکل تغلیظ بالا می‌رود و کلراید افزایش پیدا می‌کند. در این شرایط، خوردگی مبدل حرارتی ممکن است با وجود pH مناسب رخ دهد.

خطای ششم: اسیدشویی تکراری بدون تحلیل ریشه

اسیدشویی مبدل گاهی لازم است، اما اگر علت رسوب و خوردگی مشخص نشود، تکرار اسیدشویی می‌تواند به سطح فلز آسیب بزند. اسیدشویی نادرست، زمان تماس زیاد، غلظت بالا، نبود inhibitor مناسب یا شست‌وشوی ناقص بعد از اسیدشویی، می‌تواند پوسیدگی مبدل حرارتی را شدیدتر کند.

چگونه خوردگی مبدل حرارتی مرتبط با pH و قلیائیت را عیب‌یابی کنیم؟

برای عیب‌یابی خوردگی مبدل حرارتی باید از مشاهده ظاهری عبور کرد و به تحلیل مرحله‌ای رسید. روش درمانگر AIPV2 بر سه مرحله استوار است: نشانه، تشخیص، درمان.

مرحله اول: ثبت نشانه‌ها

در ابتدا باید مشخص شود مشکل چگونه دیده شده است. آیا مبدل نشتی دارد؟ آیا ضخامت تیوب کم شده؟ آیا رسوب دیده می‌شود؟ آیا آب برگشتی رنگ گرفته؟ آیا آهن در کندانس بالا رفته؟ آیا افت راندمان حرارتی وجود دارد؟ آیا pH نوسانی است؟ آیا اسیدشویی زیاد انجام شده؟

این نشانه‌ها مسیر تشخیص پوسیدگی مبدل حرارتی را مشخص می‌کنند.

مرحله دوم: نمونه‌برداری از نقاط درست

برای تشخیص دقیق، نمونه‌برداری باید از نقاط مختلف انجام شود. نمونه فقط از مخزن یا خروجی تصفیه‌خانه کافی نیست. بهتر است نمونه‌ها از آب جبرانی، ورودی مبدل، خروجی مبدل، برگشت مدار، کندانس، آب بویلر، آب تغذیه و نقاط بعد از تزریق مواد شیمیایی گرفته شوند.

اگر فقط یک نمونه بررسی شود، ممکن است علت اصلی خوردگی مبدل حرارتی دیده نشود.

مرحله سوم: بررسی pH و قلیائیت همزمان

pH و قلیائیت باید با هم تحلیل شوند. pH نشان‌دهنده وضعیت لحظه‌ای آب است، اما قلیائیت نشان می‌دهد آب چقدر در برابر تغییرات مقاوم است. اگر pH مناسب باشد اما قلیائیت پایین باشد، آب می‌تواند ناپایدار و مستعد پوسیدگی مبدل حرارتی باشد. اگر قلیائیت بالا باشد و سختی نیز بالا باشد، خطر رسوب و خوردگی زیر رسوب مطرح می‌شود.

مرحله چهارم: بررسی پارامترهای کمکی

در کنار pH و قلیائیت، پارامترهای زیر باید بررسی شوند:

اکسیژن محلول، کلراید، TDS، هدایت الکتریکی، سختی کل، سختی کلسیم، آهن محلول، مس محلول، ORP، دما، سیلیکا، سولفات، کلر آزاد، CO2 آزاد، کدورت، شاخص‌های اشباع و وضعیت مواد شیمیایی تزریقی.

این پارامترها کمک می‌کنند مشخص شود خوردگی مبدل حرارتی ناشی از pH پایین است، قلیائیت نامناسب است، اکسیژن محلول است، کلراید است، رسوب زیرین است یا ترکیبی از چند عامل.

مرحله پنجم: بررسی سطح داخلی مبدل

بازکردن مبدل و بررسی سطح داخلی اطلاعات زیادی می‌دهد. اگر سطح به‌صورت یکنواخت خورده شده باشد، pH پایین یا آب خورنده مطرح است. اگر حفره‌های عمیق و نقطه‌ای وجود داشته باشد، کلراید، اکسیژن، رسوب یا خوردگی موضعی باید بررسی شود. اگر زیر رسوب نقاط سیاه، حفره‌ای یا لکه‌ای وجود داشته باشد، احتمال پوسیدگی مبدل حرارتی زیر رسوب بالا است.

مرحله ششم: تطبیق زمان شروع خوردگی با تغییرات عملیاتی

باید پرسید خوردگی مبدل حرارتی از چه زمانی شروع شده است. آیا بعد از تغییر منبع آب؟ بعد از راه‌اندازی RO؟ بعد از تغییر ماده شیمیایی؟ بعد از افزایش سیکل تغلیظ؟ بعد از نصب تزریق اسید؟ بعد از توقف طولانی؟ بعد از اسیدشویی؟ بعد از افزایش دما؟

اغلب پاسخ در همین تغییرات پنهان است.

راهکارهای کنترل خوردگی مبدل حرارتی از طریق pH و قلیائیت

کنترل خوردگی مبدل حرارتی فقط با یک ماده شیمیایی یا یک عدد pH انجام نمی‌شود. باید تعادل آب، طراحی تزریق، پایش و عملیات با هم اصلاح شوند.

تنظیم محدوده مناسب pH بر اساس جنس مبدل

محدوده pH مناسب برای همه مبدل‌ها یکسان نیست. فولاد کربنی، استنلس استیل، مس، برنج، تیتانیوم، نیکل‌آلیاژها و مبدل‌های صفحه‌ای هرکدام حساسیت متفاوتی دارند. بنابراین برای کنترل خوردگی مبدل حرارتی باید pH بر اساس متریال، دما، کلراید، نوع سیال و توصیه سازنده تعیین شود.

کنترل قلیائیت به جای حذف کامل آن

هدف این نیست که قلیائیت همیشه کمترین مقدار باشد. قلیائیت باید در محدوده‌ای باشد که هم ظرفیت بافری کافی ایجاد کند و هم رسوب‌گذاری شدید رخ ندهد. قلیائیت خیلی پایین می‌تواند آب را ناپایدار کند و قلیائیت خیلی بالا می‌تواند باعث رسوب و پوسدگی مبدل حرارتی زیر رسوب شود.

کاهش اکسیژن محلول

در سیستم‌های بویلر و کندانس، کاهش اکسیژن محلول ضروری است. عملکرد دی‌اِریتور، دمای آب تغذیه، ونتینگ، تزریق اکسیژن‌زدا و جلوگیری از ورود هوا باید کنترل شود. اگر اکسیژن حذف نشود، حتی کنترل pH و قلیائیت نیز ممکن است برای جلوگیری از خوردگی مبدل حرارتی کافی نباشد.

کنترل کلراید و سیکل تغلیظ

در برج‌های خنک‌کننده و مدارهای باز، کنترل بلودان و سیکل تغلیظ اهمیت زیادی دارد. افزایش کلراید، TDS و هدایت الکتریکی می‌تواند خوردگی حفره‌ای را فعال کند. بنابراین برای کنترل پوسیدگی مبدل حرارتی باید کلراید و TDS در کنار pH و قلیائیت پایش شوند.

استفاده صحیح از بازدارنده‌های خوردگی

بازدارنده‌های خوردگی می‌توانند کمک‌کننده باشند، اما فقط وقتی مؤثرند که با شیمی آب و جنس مبدل سازگار باشند. اگر pH، قلیائیت، سختی و دما در محدوده مناسب نباشند، بازدارنده‌ها عملکرد کامل ندارند. استفاده از inhibitor بدون تحلیل آب ممکن است پوسیدگی مبدل حرارتی را پنهان کند اما ریشه را حل نکند.

اصلاح نقطه تزریق مواد شیمیایی

نقطه تزریق اسید، قلیا، ضد رسوب، بایوساید و inhibitor باید طوری انتخاب شود که اختلاط کامل پیش از رسیدن آب به مبدل انجام شود. تزریق مستقیم یا نزدیک به مبدل می‌تواند باعث pH موضعی نامناسب و پوسیدگی مبدل حرارتی شود.

پایش پیوسته به جای آزمایش تصادفی

سیستم‌هایی که در معرض خوردگی هستند، نیاز به پایش منظم دارند. pH، قلیائیت، هدایت الکتریکی، دما، آهن، کلراید و ORP باید طبق برنامه بررسی شوند. در سیستم‌های حساس، پایش آنلاین pH و conductivity می‌تواند از خوردگی مبدل حرارتی جلوگیری کند.

برنامه پیشنهادی پایش برای پیشگیری از خوردگی مبدل حرارتی

برای پیشگیری از خوردگی مبدل حرارتی، برنامه پایش باید هم عملیاتی باشد و هم قابل اجرا. یعنی فقط یک لیست آزمایشگاهی سنگین نباشد، بلکه به اپراتور و مدیر فنی کمک کند تصمیم درست بگیرند.

پایش روزانه

در پایش روزانه، pH، دما، هدایت الکتریکی، وضعیت تزریق مواد شیمیایی، فشار ورودی و خروجی و تغییرات ظاهری آب بررسی می‌شود. این پایش سریع می‌تواند تغییرات ناگهانی را قبل از تبدیل‌شدن به پوسیدگی مبدل حرارتی آشکار کند.

پایش هفتگی

در پایش هفتگی، قلیائیت، سختی، کلراید، آهن، ORP و در صورت نیاز اکسیژن محلول بررسی می‌شود. این داده‌ها برای تشخیص روندهای تدریجی خوردگی مبدل حرارتی بسیار مفید هستند.

پایش ماهانه

در پایش ماهانه، باید روند داده‌ها تحلیل شود. فقط دیدن یک عدد کافی نیست. اگر قلیائیت آرام‌آرام بالا می‌رود، اگر pH نوسان دارد، اگر آهن افزایش یافته یا اگر اختلاف دمای مبدل کاهش پیدا کرده، احتمال آغاز خوردگی مبدل حرارتی یا رسوب‌گذاری وجود دارد.

بازدید دوره‌ای مبدل

بازدید فیزیکی مبدل، تست ضخامت، بررسی رسوب، آنالیز رسوب و کنترل نشتی باید طبق برنامه انجام شود. این اقدامات کمک می‌کنند پوسیدگی مبدل حرارتی پیش از خرابی بحرانی شناسایی شود.

جمع‌بندی فنی: pH و قلیائیت چه زمانی عامل اصلی خوردگی مبدل حرارتی هستند؟

pH و قلیائیت زمانی عامل اصلی یا یکی از عوامل اصلی خوردگی مبدل حرارتی هستند که آب از نظر شیمیایی پایدار نباشد. pH پایین می‌تواند مستقیماً آب را خورنده کند. pH نوسانی می‌تواند لایه‌های محافظ فلزی را تخریب کند. قلیائیت پایین می‌تواند ظرفیت بافری آب را کاهش دهد و قلیائیت بالا می‌تواند رسوب‌گذاری و خوردگی زیر رسوب ایجاد کند.

اما مهم‌ترین نکته این است که پوسیدگی مبدل حرارتی معمولاً تک‌عاملی نیست. pH و قلیائیت باید در کنار دما، اکسیژن محلول، کلراید، TDS، سختی، ORP، جنس مبدل، نوع مدار، مواد شیمیایی تزریقی و شرایط بهره‌برداری تحلیل شوند.

اگر فقط pH اصلاح شود ولی اکسیژن محلول بالا بماند، مشکل ادامه پیدا می‌کند. اگر فقط قلیائیت کاهش داده شود ولی کلراید و سیکل تغلیظ کنترل نشود، پوسیدگی مبدل حرارتی همچنان رخ می‌دهد. اگر فقط inhibitor تزریق شود ولی pH موضعی در نقطه تزریق اسید پایین باشد، خوردگی متوقف نمی‌شود.

بنابراین رویکرد درست، تشخیص مرحله‌ای، نمونه‌برداری صحیح، تحلیل روندها و اصلاح همزمان شیمی آب و شرایط عملیاتی است.

نظر نهایی و حرفه‌ای  متخصصین نوین آب پالایش

از نگاه متخصصین نوین آب پالایش، پوسیدگی مبدل حرارتی را نباید فقط یک خرابی مکانیکی دانست. در بیشتر موارد، مبدل آخرین جایی است که مشکل را نشان می‌دهد، اما ریشه مشکل در شیمی آب، کنترل pH، قلیائیت، اکسیژن محلول، کلراید، دما یا برنامه شیمیایی سیستم قرار دارد.

اگر pH پایین باشد، آب مستقیماً خورنده می‌شود. اگر قلیائیت پایین باشد، آب ناپایدار می‌شود و pH آن با کوچک‌ترین تغییر افت می‌کند. اگر قلیائیت بالا باشد، رسوب‌گذاری افزایش می‌یابد و زیر رسوب، خوردگی موضعی ایجاد می‌شود. اگر اکسیژن محلول، کلراید یا ORP بالا باشد، حتی pH مناسب نیز تضمین‌کننده ایمنی مبدل نیست.

تشخیص حرفه‌ای خوردگی مبدل حرارتی یعنی بررسی همزمان آب ورودی، آب خروجی، کندانس، مدار خنک‌کاری، مواد شیمیایی تزریقی، جنس مبدل، دما و الگوی رسوب یا خوردگی روی سطح. درمان واقعی هم زمانی اتفاق می‌افتد که فقط یک عدد اصلاح نشود، بلکه تعادل کامل آب و بهره‌برداری کنترل شود.

پیشنهاد متخصصین نوین آب پالایش این است که در هر مورد پوسیدگی مبدل حرارتی، ابتدا pH و قلیائیت در چند نقطه اندازه‌گیری شود، سپس اکسیژن محلول، کلراید، TDS، آهن، سختی و ORP بررسی گردد.

در نهایت برنامه تزریق مواد شیمیایی، بلودان، دی‌اِریتور، اسیدشویی و نقطه تزریق بازبینی شود. این مسیر، احتمال تکرار خوردگی را به‌طور جدی کاهش می‌دهد.

FAQ

آیا pH پایین همیشه باعث خوردگی مبدل حرارتی می‌شود؟

pH پایین یکی از مهم‌ترین عوامل خوردگی است، اما شدت اثر آن به جنس مبدل، دما، اکسیژن محلول، کلراید و قلیائیت بستگی دارد. در بسیاری از موارد، pH پایین مستقیماً احتمال پوسیدگی مبدل حرارتی را افزایش می‌دهد.

آیا قلیائیت بالا از خوردگی جلوگیری می‌کند؟

نه همیشه. قلیائیت در حد مناسب می‌تواند به پایداری pH کمک کند، اما قلیائیت بالا همراه با سختی و دمای زیاد می‌تواند رسوب ایجاد کند. زیر این رسوب‌ها امکان خوردگی مبدل حرارتی وجود دارد.

چرا در مبدل حرارتی خوردگی بیشتر از مخزن دیده می‌شود؟

چون مبدل حرارتی محل تغییر دما، افزایش سرعت واکنش‌ها، تمرکز رسوب و ایجاد شرایط موضعی است. به همین دلیل آب در مبدل می‌تواند خورنده‌تر از همان آب در مخزن رفتار کند.

در سیستم بویلر و کندانس، مهم‌ترین عامل خوردگی چیست؟

pH پایین کندانس، حضور CO2، اکسیژن محلول و قلیائیت نامناسب آب تغذیه از عوامل اصلی هستند. این عوامل می‌توانند خوردگی مبدل حرارتی و خوردگی خطوط برگشت کندانس را تشدید کنند.

برای تشخیص خوردگی مبدل حرارتی چه آزمایش‌هایی لازم است؟

pH، قلیائیت، سختی، کلراید، TDS، هدایت الکتریکی، آهن، مس، اکسیژن محلول، ORP، دما و در صورت نیاز CO2 آزاد باید بررسی شوند. همچنین بازدید داخلی مبدل و آنالیز رسوب بسیار کمک‌کننده است.

آیا اسیدشویی مکرر می‌تواند باعث خوردگی شود؟

بله. اگر اسیدشویی با غلظت نامناسب، زمان تماس زیاد یا بدون inhibitor انجام شود، می‌تواند به سطح فلز آسیب بزند و پوسدگی مبدل حرارتی را تشدید کند.

بهترین راه پیشگیری از خوردگی مبدل حرارتی چیست؟

بهترین راه، کنترل همزمان pH، قلیائیت، اکسیژن محلول، کلراید، TDS، سختی، دما و برنامه تزریق مواد شیمیایی است. پایش منظم و نمونه‌برداری از نقاط درست، مهم‌ترین اصل پیشگیری از خوردگی مبدل حرارتی است.

 طراحی و سئوسازی: گروه نرم افزاری السا